جستارهایی در حقوق ایران
از: دکتر فرشید فرحناکیان
فردای اقتصاد
دیدار با معاون اول قوه قضائیه
جشن 71 سالروز استقلال کانون وکلای دادگستری
دنیای اقتصاد
دفاع پرس
نشست رئیس قوه قضاییه با هیئت‌مدیره کانون مرکز
میزگرد سازمان بسیج حقوقدانان
برنامه تيتر امشب شبکه خبر
نشست خبری فارس
برنامه ثریا
دانشکده فنی
اتحادیه جنبش عدالتخواه دانشجویی
گروه وکلای دادگو
گفتگو با مجله عدالت‌نامه
مصاحبه سکه با فارس
دادآفرین
همایش دادآفرین
بنیاد حقوقی میزان
رادیو اقتصاد 2
مصاحبه با دنیای اقتصاد
تبدیل بحران انرژی هرمز به بحران ارزی جهانی: بحران هرمز و تله ارزی اقتصادهای واردکننده انرژی تاریخ : 1405/05/17

تبدیل بحران انرژی هرمز به بحران ارزی جهانی: بحران هرمز و تله ارزی اقتصادهای واردکننده انرژی

در دهه‌های گذشته، تحلیلگران عمدتاً از «امنیت انرژی» سخن می‌گفتند، اما بحران کنونی مفهومی جدید را برجسته کرده است: «امنیت ارزی مبتنی بر انرژی» (Energy-Based Currency Security). پیام ژئواکونومیک این تحول روشن است: در جهانی که دلار همچنان ارز مسلط است و نفت هنوز مهم‌ترین کالای راهبردی جهان محسوب می‌شود، کشورهایی که وابستگی بالایی به واردات انرژی دارند نه‌تنها در برابر شوک‌های قیمتی، بلکه در برابر شوک‌های پولی نیز آسیب‌پذیر خواهند بود.
در دهه‌های گذشته، تحلیلگران عمدتاً از «امنیت انرژی» سخن می‌گفتند، اما بحران کنونی مفهومی جدید را برجسته کرده است: «امنیت ارزی مبتنی بر انرژی» (Energy-Based Currency Security). پیام ژئواکونومیک این تحول روشن است: در جهانی که دلار همچنان ارز مسلط است و نفت هنوز مهم‌ترین کالای راهبردی جهان محسوب می‌شود، کشورهایی که وابستگی بالایی به واردات انرژی دارند نه‌تنها در برابر شوک‌های قیمتی، بلکه در برابر شوک‌های پولی نیز آسیب‌پذیر خواهند بود.
حقوق اقتصادی حقوق انرژی حکمرانی جهانی
بازنویسی نظم تجارت جهانی با تعرفه بر جغرافیا: از جنگ تعرفه‌ها تا جنگ گلوگاه‌ها تاریخ : 1405/05/08

بازنویسی نظم تجارت جهانی با تعرفه بر جغرافیا: از جنگ تعرفه‌ها تا جنگ گلوگاه‌ها

درواقع، اقتصاد جهانی طی هشتاد سال گذشته چهار مرحله مهم را تجربه کرده است. در مرحله نخست، رقابت عمدتاً بر سر کالاها (Goods) بود. سپس رقابت بر سر سرمایه و فناوری (Capital and Technology) شکل گرفت. در دهه‌های اخیر، زنجیره‌های تأمین جهانی (Global Supply Chains) به میدان اصلی رقابت ژئواکونومیک تبدیل شدند. اکنون نشانه‌هایی دیده می‌شود که مرحله چهارم در حال ظهور است؛ رقابت بر سر مسیرها و گلوگاه‌های راهبردی (Strategic Routes and Maritime Chokepoints).
درواقع، اقتصاد جهانی طی هشتاد سال گذشته چهار مرحله مهم را تجربه کرده است. در مرحله نخست، رقابت عمدتاً بر سر کالاها (Goods) بود. سپس رقابت بر سر سرمایه و فناوری (Capital and Technology) شکل گرفت. در دهه‌های اخیر، زنجیره‌های تأمین جهانی (Global Supply Chains) به میدان اصلی رقابت ژئواکونومیک تبدیل شدند. اکنون نشانه‌هایی دیده می‌شود که مرحله چهارم در حال ظهور است؛ رقابت بر سر مسیرها و گلوگاه‌های راهبردی (Strategic Routes and Maritime Chokepoints).
تجارت بین‌الملل حکمرانی جهانی
قهرمان‌سازی از پرمشغله بودن وکیل: در اشتباه نگرفتن «همیشه گرفتار بودن» با «حرفه‌ای بودن» تاریخ : 1405/05/06

قهرمان‌سازی از پرمشغله بودن وکیل: در اشتباه نگرفتن «همیشه گرفتار بودن» با «حرفه‌ای بودن»

نزن
نزن
نهاد وکالت
آغاز زمستان اروپا از تابستان: تبدیل بحران نفتی هرمز به بحران گازی تاریخ : 1405/05/04

آغاز زمستان اروپا از تابستان: تبدیل بحران نفتی هرمز به بحران گازی

ذخایر گاز اروپا در حال حاضر حدود ۵۴ درصد پر است؛ دومین سطح پایین برای این مقطع از سال طی ۱۵ سال گذشته و به‌مراتب پایین‌تر از میانگین پنج‌ساله. مدیرعامل Equinor؛ آندرس اوپدال، هشدار داده که اروپا احتمالاً حتی پیش از زمستان نیز نمی‌تواند ذخایر خود را به ۸۰ درصد برساند. در آغاز فصل تزریق تابستانی، ذخایر اروپا تنها ۲۸ درصد بود؛ زیرا زمستان سرد گذشته بخش قابل‌توجهی از ذخایر را مصرف کرده بود.
ذخایر گاز اروپا در حال حاضر حدود ۵۴ درصد پر است؛ دومین سطح پایین برای این مقطع از سال طی ۱۵ سال گذشته و به‌مراتب پایین‌تر از میانگین پنج‌ساله. مدیرعامل Equinor؛ آندرس اوپدال، هشدار داده که اروپا احتمالاً حتی پیش از زمستان نیز نمی‌تواند ذخایر خود را به ۸۰ درصد برساند. در آغاز فصل تزریق تابستانی، ذخایر اروپا تنها ۲۸ درصد بود؛ زیرا زمستان سرد گذشته بخش قابل‌توجهی از ذخایر را مصرف کرده بود.
حقوق نفت و گاز حکمرانی جهانی
برندۀ بازار خدمات حقوقی با رعایت چارچوب تصمیم‌گیری OODA تاریخ : 1405/04/31

برندۀ بازار خدمات حقوقی با رعایت چارچوب تصمیم‌گیری OODA

از این منظر،OODA بیش از آنکه صرفاً یک مدل تصمیم‌گیری باشد، یک چرخه یادگیری سازمانی و یک سیستم‌عامل راهبردی برای رقابت است؛ چرخه‌ای که به مؤسسات حقوقی کمک می‌کند محیط را سریع‌تر از رقبا درک کنند، تغییرات را بهتر تفسیر کنند، هوشمندانه‌تر تصمیم بگیرند و چابک‌تر وارد میدان عمل شوند؛ زیرا درنهایت، در بازار آینده خدمات حقوقی، مزیت رقابتی متعلق به مؤسسه‌ای نیست که فقط بیشتر می‌داند؛ بلکه متعلق به مؤسسه‌ای است که زودتر می‌بیند، عمیق‌تر می‌فهمد، سریع‌تر تصمیم می‌گیرد و مؤثرتر عمل می‌کند.
از این منظر،OODA بیش از آنکه صرفاً یک مدل تصمیم‌گیری باشد، یک چرخه یادگیری سازمانی و یک سیستم‌عامل راهبردی برای رقابت است؛ چرخه‌ای که به مؤسسات حقوقی کمک می‌کند محیط را سریع‌تر از رقبا درک کنند، تغییرات را بهتر تفسیر کنند، هوشمندانه‌تر تصمیم بگیرند و چابک‌تر وارد میدان عمل شوند؛ زیرا درنهایت، در بازار آینده خدمات حقوقی، مزیت رقابتی متعلق به مؤسسه‌ای نیست که فقط بیشتر می‌داند؛ بلکه متعلق به مؤسسه‌ای است که زودتر می‌بیند، عمیق‌تر می‌فهمد، سریع‌تر تصمیم می‌گیرد و مؤثرتر عمل می‌کند.
نهاد وکالت
ژئواکونومی انرژی قطر در آمریکا: سرمایه‌گذاری یا نفوذ؟ تاریخ : 1405/04/30

ژئواکونومی انرژی قطر در آمریکا: سرمایه‌گذاری یا نفوذ؟

به نظر می‌رسد بحث اصلی در سال‌های آینده دیگر این نخواهد بود که «چه میزان سرمایه خارجی وارد آمریکا می‌شود»، بلکه این خواهد بود که «چه کسی سرمایه‌گذاری می‌کند، در کدام بخش سرمایه‌گذاری می‌کند و این سرمایه‌گذاری چه پیامدهایی برای امنیت ملی، استقلال تصمیم‌گیری و موازنه قدرت ژئواکونومیک ایالات‌متحده خواهد داشت.»
به نظر می‌رسد بحث اصلی در سال‌های آینده دیگر این نخواهد بود که «چه میزان سرمایه خارجی وارد آمریکا می‌شود»، بلکه این خواهد بود که «چه کسی سرمایه‌گذاری می‌کند، در کدام بخش سرمایه‌گذاری می‌کند و این سرمایه‌گذاری چه پیامدهایی برای امنیت ملی، استقلال تصمیم‌گیری و موازنه قدرت ژئواکونومیک ایالات‌متحده خواهد داشت.»
حقوق نفت و گاز حکمرانی جهانی سرمایه‌گذاری خارجی
آغاز عصر پساذخایر راهبردی با تولد مفهوم ریسک موجودی تاریخ : 1405/04/27

آغاز عصر پساذخایر راهبردی با تولد مفهوم ریسک موجودی

بحران‌های آینده لزوماً با کمبود نفت آغاز نخواهند شد؛ بلکه ممکن است با افزایش نااطمینانی آغاز شوند. از این پس ارزش هر بشکه نفت نه فقط با میزان انرژی ذخیره‌شده در آن، بلکه با میزان اطمینانی که بازار نسبت به مسیر رسیدن آن دارد، تعیین خواهد شد. به همین دلیل، بحران هرمز صرفاً قیمت نفت را تغییر نداد؛ منطق قیمت‌گذاری نفت را تغییر داد.
بحران‌های آینده لزوماً با کمبود نفت آغاز نخواهند شد؛ بلکه ممکن است با افزایش نااطمینانی آغاز شوند. از این پس ارزش هر بشکه نفت نه فقط با میزان انرژی ذخیره‌شده در آن، بلکه با میزان اطمینانی که بازار نسبت به مسیر رسیدن آن دارد، تعیین خواهد شد. به همین دلیل، بحران هرمز صرفاً قیمت نفت را تغییر نداد؛ منطق قیمت‌گذاری نفت را تغییر داد.
حقوق نفت و گاز حکمرانی جهانی
از نبرد تراشه‌ها تا نبرد نیروگاه‌ها: چگونگی تبدیل برق به گلوگاه ژئواکونومی هوش مصنوعی تاریخ : 1405/04/25

از نبرد تراشه‌ها تا نبرد نیروگاه‌ها: چگونگی تبدیل برق به گلوگاه ژئواکونومی هوش مصنوعی

تصمیم تاریخی اخیر کمیسیون تنظیم مقررات انرژی فدرال آمریکا (Federal Energy Regulatory Commission – FERC) نشان می‌دهد که رقابت جهانی بر سر هوش مصنوعی (Artificial Intelligence – AI) دیگر فقط بر سر تراشه‌های پیشرفته نیست؛ بلکه به نبردی بر سر برق، شبکه‌های انتقال، حقوق انرژی، امنیت ملی و ژئواکونومی زیرساخت‌های دیجیتال تبدیل‌شده است.
تصمیم تاریخی اخیر کمیسیون تنظیم مقررات انرژی فدرال آمریکا (Federal Energy Regulatory Commission – FERC) نشان می‌دهد که رقابت جهانی بر سر هوش مصنوعی (Artificial Intelligence – AI) دیگر فقط بر سر تراشه‌های پیشرفته نیست؛ بلکه به نبردی بر سر برق، شبکه‌های انتقال، حقوق انرژی، امنیت ملی و ژئواکونومی زیرساخت‌های دیجیتال تبدیل‌شده است.
حقوق اقتصادی حقوق انرژی
مذاکره قراردادها؛ هنر پرسیدن پرسش‌های درست: اصول مذاکره قراردادها؛ از مدیریت ریسک تا خلق ارزش تاریخ : 1405/04/23

مذاکره قراردادها؛ هنر پرسیدن پرسش‌های درست: اصول مذاکره قراردادها؛ از مدیریت ریسک تا خلق ارزش

مذاکره قرارداد، هنر تغییر واژه‌ها یا جابه‌جا کردن بندهای حقوقی نیست؛ بلکه فرآیندی نظام‌مند برای مدیریت ریسک (Risk Management)، حفاظت از منافع (Protection of Interests) و خلق ارزش (Value Creation) است. هر قراردادی که بدون پاسخ به این ده پرسش مذکور امضا شود، درواقع بر پایه فرضیات، خوش‌بینی یا برداشت‌های شخصی استوارشده است؛ عواملی که دیر یا زود می‌توانند به اختلافات حقوقی، زیان‌های اقتصادی و حتی فروپاشی روابط تجاری منجر شوند.
مذاکره قرارداد، هنر تغییر واژه‌ها یا جابه‌جا کردن بندهای حقوقی نیست؛ بلکه فرآیندی نظام‌مند برای مدیریت ریسک (Risk Management)، حفاظت از منافع (Protection of Interests) و خلق ارزش (Value Creation) است. هر قراردادی که بدون پاسخ به این ده پرسش مذکور امضا شود، درواقع بر پایه فرضیات، خوش‌بینی یا برداشت‌های شخصی استوارشده است؛ عواملی که دیر یا زود می‌توانند به اختلافات حقوقی، زیان‌های اقتصادی و حتی فروپاشی روابط تجاری منجر شوند.
نهاد وکالت
ساختار تجارت ایران و زنجیره گلوگاه‌های دریایی: نقشۀ واقعی آسیب‌پذیری تجارت خارجی ایران تاریخ : 1405/04/21

ساختار تجارت ایران و زنجیره گلوگاه‌های دریایی: نقشۀ واقعی آسیب‌پذیری تجارت خارجی ایران

پرسش اصلی دیگر این نیست که «آیا تنگه هرمز اهمیت دارد؟»؛ پاسخ این پرسش سال‌هاست روشن است. پرسش مهم‌تر این است که اقتصاد ایران به کدام شبکه از گلوگاه‌های دریایی وابسته است و اختلال در هر یک از آن‌ها چه پیامدهایی برای تجارت خارجی کشور خواهد داشت؟
پرسش اصلی دیگر این نیست که «آیا تنگه هرمز اهمیت دارد؟»؛ پاسخ این پرسش سال‌هاست روشن است. پرسش مهم‌تر این است که اقتصاد ایران به کدام شبکه از گلوگاه‌های دریایی وابسته است و اختلال در هر یک از آن‌ها چه پیامدهایی برای تجارت خارجی کشور خواهد داشت؟
تجارت بین‌الملل حکمرانی جهانی
نقشۀ راه دستیابی به مهارت‌های وکیل شرکتی موفق تاریخ : 1405/04/09

نقشۀ راه دستیابی به مهارت‌های وکیل شرکتی موفق

در عصر رقابت‌های اقتصادی و تحول دیجیتال، آینده از آنِ وکلایی خواهد بود که خود را صرفاً «حقوقدان» ندانند، بلکه شریک راهبردی (Strategic Legal Advisor) مدیران، سرمایه‌گذاران و کارآفرینان باشند؛ وکلایی که می‌دانند موفقیت یک معامله، تنها به امضای قرارداد وابسته نیست؛ بلکه به کیفیت اندیشه حقوقی نهفته در پسِ آن قرارداد بستگی دارد. این همان مسیری است که می‌تواند نسل جدید وکلای شرکتی ایران را به بازیگرانی اثرگذار در توسعه اقتصادی و حکمرانی مطلوب شرکتی تبدیل کند.
در عصر رقابت‌های اقتصادی و تحول دیجیتال، آینده از آنِ وکلایی خواهد بود که خود را صرفاً «حقوقدان» ندانند، بلکه شریک راهبردی (Strategic Legal Advisor) مدیران، سرمایه‌گذاران و کارآفرینان باشند؛ وکلایی که می‌دانند موفقیت یک معامله، تنها به امضای قرارداد وابسته نیست؛ بلکه به کیفیت اندیشه حقوقی نهفته در پسِ آن قرارداد بستگی دارد. این همان مسیری است که می‌تواند نسل جدید وکلای شرکتی ایران را به بازیگرانی اثرگذار در توسعه اقتصادی و حکمرانی مطلوب شرکتی تبدیل کند.
نهاد وکالت
اهمیت حوزه‌های نفوذ در معماری امنیتی: حزب‌الله لبنان نقطۀ اتکای ژئوپلیتیکی ایران تاریخ : 1405/04/08

اهمیت حوزه‌های نفوذ در معماری امنیتی: حزب‌الله لبنان نقطۀ اتکای ژئوپلیتیکی ایران

، همان‌گونه که روسیه، اوکراین را بخشی از محیط امنیتی و حوزه نفوذ تاریخی خود می‌داند و چین، تایوان را حلقه‌ای جدایی‌ناپذیر از راهبرد «اتحاد مجدد ملی» تلقی می‌کند، جمهوری اسلامی ایران نیز حفظ جایگاه حزب‌الله در لبنان را نه یک ترجیح سیاسی، بلکه ضرورتی راهبردی برای صیانت از حوزه نفوذ منطقه‌ای خود می‌داند.
، همان‌گونه که روسیه، اوکراین را بخشی از محیط امنیتی و حوزه نفوذ تاریخی خود می‌داند و چین، تایوان را حلقه‌ای جدایی‌ناپذیر از راهبرد «اتحاد مجدد ملی» تلقی می‌کند، جمهوری اسلامی ایران نیز حفظ جایگاه حزب‌الله در لبنان را نه یک ترجیح سیاسی، بلکه ضرورتی راهبردی برای صیانت از حوزه نفوذ منطقه‌ای خود می‌داند.
حکمرانی جهانی